21-12-2011 (webredactie FNV Bondgenoten)

Met hulp van busbedrijf Connexxion pakte de politie in de duurdere buurten bij Haarlem onlangs dertig illegale huishoudelijk werkers op. Twaalf zijn het land uitgezet. Die klopjacht trok veel aandacht in de pers. Particulieren huren voor schoonmaakwerk steeds vaker illegale migranten in. FNV Bondgenoten vindt dat de huidige regels dit in de hand werken. Nederland moet daarom snel meer doen met het ondertekende ILO Verdrag over huishoudelijk werk.
Als een particulier iemand inhuurt voor huishoudelijk werk ontstaat er volgens de ‘Regeling huishoudelijke dienstverlening’ een arbeidsovereenkomst. Werkgevers zijn daarom verplicht om in elk geval het minimumloon te betalen. Maar als het gaat om werk op minder dan drie dagen per week dan hoeft een werkgever geen belasting te betalen of premies af te dragen voor pensioen, ziekte- en werkloosheidswet. Werkgevers hebben het burgerservicenummer van hun werknemer daarom niet nodig.

Plichten geen rechten
Werknemers zijn wel verplicht om hun inkomsten aan de belastingdienst op te geven. Maar die plicht geeft geen enkel recht op sociale zekerheid. Om die reden werken ook Nederlanders of legaal in Nederland verblijvende werknemers bijna altijd zwart bij particulieren. Meestal kunnen alleen studenten of mensen met een goed verdiende partner zich permitteren om onverzekerd te werken. Het aanbod van legale werknemers blijft daarom klein.

Vraag huishoudelijk werk groeit
Maar de vraag naar huishoudelijk personeel groeit sterk. Voor schoonmaak of verzorging hebben gezinnen met twee werkende partners en ouderen steeds vaker behoefte aan hulp in huis. Door de invoering van de WMO is de thuiszorg, hoofdzakelijk huishoudelijk werk, bij gemeenten komen te liggen. Die besteden dat weer uit aan marktpartijen. Om het werk goedkoop te houden, maken deze marktpartijen vaak gebruik van de ‘Regeling huishoudelijke dienstverlening’.

Betere positie huishoudelijk werk
Afgezien van de instellingen met gefinancierde thuiszorg, zal de sector door de groeiende vraag vaker een beroep moeten doen op migranten zonder verblijfstitel. Mensen die graag willen werken maar niet beschikken over een burgerservicenummer. Zij doen hun werk onverzekerd en leven vaak onder moeilijke omstandigheden. Volgens FNV Bondgenoten verdienen de mensen die zoveel belangrijk verzorgend werk doen een betere positie.

ILO-verdrag verplicht Nederland
Na ondertekening van het ILO verdrag over “Decent work for domestic workers” in juni van dit jaar heeft ook Nederland zich verplicht om huishoudelijk personeel niet langer uit te sluiten van elementaire arbeidsrechten. Landen als België, dat succesvol met dienstencheques werkt, en Zweden, dat een goede regeling trof om onder bijzondere voorwaarden via bedrijven ook buitenlands personeel aan te stellen, zijn er in geslaagd om de huishoudelijke dienstverlening uit de illegale sfeer te trekken. FNV Bondgenoten vindt dat Nederland daar hoognodig meer werk van moet maken.